Een manager van een snel groeiende onderneming die ik coach is bewust aan het experimenteren met zijn leiderschap.

We hebben het al een tijdje over zijn wens om meer eigenaarschap in zijn team te krijgen. Uit het laatste MBO kwam tegelijkertijd terug dat medewerkers soms meer ruimte en vertrouwen zouden willen ervaren. Die twee bleken behoorlijk met elkaar samen te hangen.

Hij besloot te experimenteren met minder beslissen en oplossen. Niet meteen zijn stempel drukken, maar wat vaker afwachten wat anderen zien en bedenken. “Ik merk dat ik mezelf soms echt moet inhouden, maar het werkt wel. Er komt meer uit het team als ik niet meteen iets vind.”

Soms werd hij verrast door wat er dan gebeurde. Mensen pakten dingen op die eerder bij hem terechtkwamen of kwamen met ideeën die hij anders nooit had gehoord. Maar soms was hij ook teleurgesteld. Dan hield hij zich bewust in, gebeurde er eigenlijk weinig en ging hij zelf toch maar weer.

“Weten zij eigenlijk dat je hiermee aan het experimenteren bent?”, vroeg ik. Nee. Dat had hij niet verteld. 
Terwijl hij met zijn eigen gedrag heel bewust iets deed met feedback uit het MBO. Het was eigenlijk een soort geheime missie geworden, waarbij hij de teamleden ook wel een beetje testte.

We stonden stil bij wat er zou gebeuren als hij die wat minder geheim zou maken. Vertellen dat hij hun feedback echt heeft gehoord. Dat hij zelf probeert iets anders te doen en daarin ook nog aan het leren is. Met vallen en opstaan, succesjes en teleurstellingen in wat er vervolgens gebeurt.

Hij gaf aan dat het wel een beetje voelde alsof hij dan ‘in zijn hempie’ zou staan. Want dan kon zijn team ook zien dat het hem de ene keer beter lukt dan de andere. Misschien zouden ze hem zelfs gaan aanspreken op een moment dat hij daar even helemaal geen zin of tijd voor had. Want soms moeten ze gewoon door.

Tegelijkertijd zag hij ook de andere kant. Ruimte geven en ruimte nemen zijn onderdeel van hetzelfde patroon. Hoe goed hij zelf ook zijn best doet, dat patroon kan hij niet helemaal in zijn eentje doorbreken.

Juist door zijn eigen leerpunt, succesjes en teleurstellingen te delen, ontstaat de kans om elkaar daarin te versterken. Zijn team kan hem helpen alert te blijven op de momenten dat hij toch weer te snel instapt en hem laten zien wat het met hen doet als hij wél ruimte geeft.

Andersom kan hij hen versterken door die ruimte ook echt te blijven geven en samen te onderzoeken wat er gebeurt als zij die meer of juist minder pakken. Niet vanuit: ik doe iets anders, dus nu moeten jullie ook. Maar door samen zichtbaar en bespreekbaar te maken hoe ze elkaar in dit patroon beïnvloeden en wat ieder daarin te doen heeft. Zo wordt zijn persoonlijke experiment steeds meer iets van hen samen. Niet omdat ze allemaal hetzelfde moeten veranderen, maar omdat wat de één anders doet iets mogelijk maakt bij de ander.

Soms zit de grotere beweging niet in hoe goed je zelf probeert te veranderen, maar in hoe je elkaar daarin versterkt. Met aandacht voor het patroon waar je samen in zit.

Simone Olthof